Een dua-boek is een verzameling smeekbeden en gedenkingen, meestal geordend naar moment of situatie. Er bestaan grote klassieke werken die eeuwenlang zijn doorgegeven, en er zijn compacte zakboekjes die je in je jaszak houdt. Dit artikel zet de soorten naast elkaar.
Het gaat hier over de boeken, niet over de vraag welke dua je wanneer zou moeten zeggen. Daarvoor bestaan uitgebreide werken en verschillen tussen geleerden.
Klassieke verzamelingen
Dalail al-Khayrat is een van de bekendste werken in deze categorie. Het is samengesteld door Imam al-Jazuli en volledig gewijd aan salawat, de zegenwensen over de Profeet Mohammed ﷺ. Het wordt al eeuwenlang wereldwijd gelezen, vaak volgens een vaste indeling per dag van de week.
De litanie van Imam an-Nawawi, ook bekend als zijn Hizb, is een verzameling smeekbeden en gedenkingen die als dagelijkse routine wordt gelezen. Het werk is korter dan Dalail al-Khayrat en daardoor toegankelijker voor wie hiermee begint.
Beide staan in de collectie Dua, Dhikr en Salawat.
Verzamelingen per situatie
Een tweede type ordent de dua's naar het moment waarop ze worden gezegd: bij het ontwaken, voor het eten, bij het binnengaan van de moskee, bij ziekte, op reis. Dat maakt zo'n boek bruikbaar als naslagwerk in plaats van als leesboek.
Het zakboek van gebeden in ons aanbod is zo opgezet, met smeekbeden uit de Koran en uit de Hadith, geordend per situatie. Het formaat is bewust klein gehouden.
De 99 namen van Allah
Een aparte categorie zijn de werken over de asma al-husna, de schone namen van Allah. Die boeken geven per naam de betekenis, een toelichting en vaak een bijbehorende smeekbede. Ze zijn daarmee half naslagwerk en half leesboek.
Voor kinderen
Dua-boeken voor kinderen werken anders: korte teksten, grote illustraties en dua's die aansluiten bij hun dag. Voor het eten, voor het slapen, bij het aankleden. De verzamelingen bevatten doorgaans enkele tientallen tot ruim honderd dua's, met de Arabische tekst en een vertaling erbij.
Deze staan bij islamitische kinderboeken.
Waar let je op bij het kiezen?
Drie dingen bepalen of een dua-boek in de praktijk gebruikt wordt.
De opbouw van de tekst. De meeste uitgaven geven drie lagen: de Arabische tekst, de transliteratie in Latijns schrift en de Nederlandse vertaling. Wie het Arabisch nog niet leest, heeft aan de transliteratie een brug. Wie het wel leest, gebruikt die laag niet en kiest vaak een compactere uitgave.
Het formaat. Een boek dat je overal mee naartoe wilt nemen moet in een tas passen. Een boek dat op een vaste plek thuis ligt mag groter en beter leesbaar zijn.
De bronvermelding. Uitgaven die per dua vermelden waar hij vandaan komt, uit de Koran of uit welke hadith-verzameling, zijn controleerbaar. Dat zegt iets over de zorgvuldigheid van de uitgave.
Verder lezen
Het volledige aanbod staat bij Dua, Dhikr en Salawat. Boeken over het gebed zelf vind je bij het islamitisch gebed, en het volledige boekenaanbod bij islamitische boeken.
